Pełnomocnik w postępowaniu restrukturyzacyjnym

Jaka jest rola pełnomocnika w postępowaniu restrukturyzacyjnym? Co należy do obowiązków i zadań pełnomocnika w restrukturyzacji?
Adwokat w postępowaniu restrukturyzacyjnym

Jaka jest rola adwokata w postępowaniu restrukturyzacyjnym?

Postępowanie restrukturyzacyjne bez względu na to, czy prowadzone jest przez sąd, czy też przez doradcę restrukturyzacyjnego (nadzorcę układu) jest każdorazowo postępowaniem sądowym. Obowiązują w nim przepisy prawa restrukturyzacyjnego oraz odpowiednio stosowane przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Analogicznie, jak w każdym innym postępowaniu cywilnym jego uczestnicy mogą występować samodzielnie, lub też zapewnić sobie reprezentację przez pełnomocnika fachowego, czyli zawodowego.

Kim jest pełnomocnik w postępowaniu restrukturyzacyjnym?

W postępowaniu restrukturyzacyjnym pełnomocnik jest osobą reprezentującą dłużnika, wierzyciela lub innego uczestnika postępowania. To pełnomocnik, o ile został zgłoszony do akt danego postępowania jest powiadamiany o wszelkich terminach i czynnościach. To jemu, a nie reprezentowanej stronie doręcza się pisma procesowe. Należy przy tym pamiętać, że w. postępowaniach restrukturyzacyjnych zainicjowanych po 1 grudnia 2021 r. doręczenia następują elektronicznie, więc poza pierwszym pismem w formie papierowej (i jedynym) pełnomocnik całą wiedzę o przebiegu postępowania będzie czerpał z portalu Krajowy Rejestr Zadłużonych. Pełnomocnikiem może być adwokat, radca prawny lub doradca restrukturyzacyjny. O ile spółka doradców restrukturyzacyjnych może w postępowaniu restrukturyzacyjnym oraz upadłościowym pełnić funkcję organu (np. syndyka, nadzorcy, zarządcy), to spółka doradców restrukturyzacyjnych nie może być pełnomocnikiem.

Zadania i obowiązki pełnomocnika w toku restrukturyzacji przedsiębiorstwa.

Co ciekawe, obowiązki pełnomocnika w postępowaniu restukturyzacyjnym zależą od tego, czy pełnomocnik jest związany kodeksem etyki zawodowej, czy nie. Na adwokatów oraz radców prawnych obowiązek należytej staranności nakładają przepisy korporacyjne, tj. kodeks etyki adwokackiej oraz kodeks etyki radcy prawnego. Ponadto pewne obowiązki wynikają z ustawy prawo o adwokaturze oraz ustawy o racach prawnych. Przytoczone przepisy nakładają na adwokata i radcę prawnego szereg obowiązków w każdej sprawie, w tym w postępowaniu restrukturyzacyjnym firmy. Są nimi przede wszystkim: obowiązek prowadzenia sprawy z należytą starannością, obowiązek informowania klienta o przebiegu postępowania, obowiązek powiadamiania o dostępnych środkach zaskarżenia, zakaz uzależniania podjęcia określonej czynności od uzyskania zapłaty itd. Aktualnie natomiast zawód doradcy restrukturyzacyjnego nie doczekał się ani obowiązkowej przynależności do samorządu, ani też obowiązującego kodeksu etyki. W praktyce zatem zakres obowiązków pełnomocnika będącego jedynie doradcą restrukturyzacyjnym będzie wynikał albo z treści umowy zawartej z klientem, albo pozostanie nieuregulowany. W takiej sytuacji można uznać, że pełnomocnik – doradca będzie w danym postępowaniu podejmował takie czynności, jakie sam uzna za stosowne. Jednocześnie nie będzie podstawy do skutecznego uczynienia mu zarzutu, że danej czynności zaniechał.

Jakie czynności procesowe podejmuje pełnomocnik w restrukturyzacji przedsiębiorstwa.

W zależności od tego, którego z uczestników postępowania restrukturyzacyjnego reprezentuje pełnomocnik, to tak będzie się kształtował zakres podejmowanych czynności. Pełnomocnik dłużnika może w jego imieniu przejąć kontakt z organami postępowania, tj. nadzorcą, zarządcą albo sądem. Katalog oświadczeń i czynności, które dłużnik musi złożyć lub dokonać osobiście jest bardzo wąski. W pozostałym zakresie może za dłużnika swobodnie działać pełnomocnik.

Jak się wydaje to pełnomocnik wierzyciela w postępowaniu restrukturyzacyjnym będzie musiał zachować znacznie wyższy poziom uwagi, aniżeli pełnomocnik dłużnika. Między innymi dlatego, iż powinien starannie pilnować określonych terminów, np. do zaskarżenia spisu wierzytelności, do składania zażaleń na niekorzystne dla jego klienta postanowienia. Zastępstwo wierzycieli przez fachowych pełnomocników nabrało szczególnego znaczenia ostatnio, kiedy nowe postępowania (zainicjowane po 1 grudnia 2021 r.) prowadzone są wyłącznie na platformie Krajowego Rejestru Zadłużonych. Niestety system ten nie osiągnął jeszcze pełnej funkcjonalności. Nader często skuteczne złożenie pisma procesowego, karty do głosowania, czy też środka zaskarżenia wiąże się z koniecznością obchodzenia niedoskonałości systemu, by nie rzec – z koniecznością jego oszukiwania. W relacji do uczestnika działającego samodzielnie skan każdego pisma złożonego do elektronicznych akt postępowania przez adwokata lub radcę prawnego traktowany jest jak odpis poświadczony za zgodność. Wiele informacji o tym, jak poruszać się po systemie KRZ nie wynika z ogólnodostępnej instrukcji, a wyłącznie z przekazywanych sobie przez pełnomocników rozwiązań samodzielnie wypracowanych, a następnie między sobą koleżeńsko wymienianych.

Ile kosztuje reprezentacja w postępowaniu restrukturyzacyjnym przez radcę prawnego lub adwokata?

Nie funkcjonują przepisy, które regulowałyby wysokość wynagrodzenia pełnomocnika za prowadzenie sprawy restrukturyzacyjnej. Każdorazowo wynagrodzenie to może i powinno być ustalone przez strony swobodnie, jednakże z uwzględnieniem okoliczności sprawy, takich jak: rodzaj postępowania, stopień jego trudności i przewidywany nakład pracy. Może to być wynagrodzenie wyrażone stawką godzinową, lub na przykład miesięcznym ryczałtem. Każdorazowo jednak dobrą praktyką byłoby zawieranie umowy w formie pisemnej, w której zostałaby określona wysokość wynagrodzenia pełnomocnika oraz zasady jego wypłaty.

Podsumowanie.

Prawo restrukturyzacyjne jest chyba jedną z najczęściej zmieniających się dziedzin prawa. Z jednej strony jest to zjawisko pozytywne – taka dynamika, jak miało to miejsce w odniesieniu do specustawy wprowadzającej uproszczoną restrukturyzację, pozwoliła uniknąć wielu bankructw w trakcie epidemii Covid-19. Liczne i częste zmiany przepisów wymagają jednak ich bieżącego śledzenia i monitorowania. Dla przedsiębiorcy niebędącego prawnikiem jest to raczej zadanie niewykonalne, stąd w razie powzięcia informacji o restrukturyzacji naszego dłużnika warto każdorazowo zastanowić się nad zaangażowaniem pełnomocnika fachowego – Restrukturyzacja Kancelaria SAS Katowice.

Autorzy

Małgorzata Sawa

  • licencjonowany doradca restrukturyzacyjny i radca prawny;
  • 10 letnie doświadczenie w pełnieniu funkcji syndyka, zarządcy, nadzorcy;
  • Interim menager w podmiotach w trakcie restrukturyzacji;
  • obsługa skomplikowanych postępowań restrukturyzacyjnych i upadłościowych;
  • autorka publikacji i komentarzy branżowych

Ostatnie wpisy